Một thời cùng hiện

Một thời cùng hiện

Đêm giao thừa. Khu xóm yên ắng. Gió lùa qua vườn sau làm lay động những giò phong lan đã mãn khai hoặc còn chớm nụ. Những ngọn đèn đường kiên trì đứng giữa trời sương. Cây bạch đàn đong đưa nhẹ những cành lá trổ đầy hoa. Sương kéo xuống, hơi lạnh ùa vào cửa sổ để hé. Chung trà độc ẩm, nguội thật nhanh trong khi ánh nến lung linh, đầm ấm và nhang khói lặng lờ tỏa trong điện Phật.

Trở về với thực tế. thực tại là đâu? Là giây khắc đương hiện, hiện tiền, ngay ở nơi chốn nầy. Nhà thiền gọi là “bây giờ và ở đây.” Thuật ngữ dùng lâu, dùng nhiều, dùng quen, dùng bất cứ ở đâu, dùng bất cứ thời kì nào, đã trở nên sáo ngữ. Có một người để tâm vào hơi thở, đặt tâm vào thân, đặt thân vào nơi chốn và thời kì hiện tại.

Có một người như thế hiện hữu trong thời gian và không gian đương hiện hay không? Tâm và thân là một hay hai? Tâm và hơi thở là một hay hai? Hơi thở và thân là một hay hai? Nơi chốn và thời gian là một hay hai? Có một người hay hai người, hoặc nhiều người khác đang cùng hiện hữu trong nơi chốn và thời kì đương hiện hay không?

Có sự nhận thức về sự hiện hữu của chính mình cùng lúc với sự hiện hữu của nhiều người khác trong cùng thời gian và nơi chốn hiện tại hay không? Có sự nhận thức chung của quờ quạng mọi người trong cùng một lúc, một nơi chốn hay không? Nghĩa là mọi người đều biết, ngay nơi giây phút và nơi chốn hiện tại nầy, có mình và người khác, đang ngồi cùng nhau, mỗi người một chung trà uống trong tĩnh lặng, hoặc đang thực hành một khóa lễ tụng kinh theo nghi tiết, hoặc đang tuần tự ngồi xuống trên những bồ đoàn đã được xếp đặt ngay ngắn nơi thiền đường.

thực tế đang diễn ra như thế. Có một người và nhiều người đang đặt thân và tâm vào cái đương hiện. Có một sự biểu diễn, của một người hay nhiều người, theo thứ tự ngăn nắp của thời kì và không gian, không ai muốn làm trái ngược cái trật tự đã được sắp sẵn từ ngày hôm qua và những ngày trước đó, và sẽ tạm kết thúc ở ngày mai vào giờ giấc đã được qui định.

Mọi thứ lễ nghi, dù trong hình thức đơn giản nhất, đều được đặt trong một thời khóa biểu, và được thông báo sự khởi đầu hay kết thúc bằng một tiếng chuông hay một tiếng kẻng. vơ đều là sự biểu diễn của một tập thể nhỏ hoặc lớn, trong cái khung qui định của thời gian và nơi chốn.

Chỉ khi nào không có cá thể hay tập thể đồng lòng làm chung một việc, trong cùng thời kì và nơi chốn; chỉ khi nào không có cá thể hay tập thể tách biệt nhau, mỗi người mỗi ý mỗi việc; chỉ khi nào không có bất cứ sự hiện hữu nào của cá thể và tập thể, bằng thể xác hay tiềm thức, dấn mình vào thời khóa biểu của mùa xuân, mùa hạ, mùa thu, mùa đông, dĩ vãng, hiện tại, ngày mai… thực tế mới là thực tại.

Một khi chứng nghiệm thực tại nầy, toàn bộ đồng hiện trong cảnh giới nhất tâm. Trong nhất tâm, không có sai biệt, không có thứ tự của thời kì và không gian. Sai biệt chỉ trình hiện khi một cá ngã cử sự động chuyển. Và trong sự động chuyển, có sự động chuyển từ đại bi tâm, khác với sự động chuyển từ vô minh.

Trong phút giây, từ sự khởi xuất của đại bi tâm, nhìn ra muôn nghìn thế giới, nhìn ra vạn loại chúng sinh, cùng lúc đồng hiện: nơi kia, có những người đói khát bò lết trên đường tầm thức ăn, nơi đây có những người phong lưu, thừa mứa, vất bỏ cao lương vào thùng rác; nơi kia có những người co ro, không đủ quần áo và củi lửa sưởi ấm trước cơn lạnh giá, nơi đây có những người chăn êm nệm ấm, hạnh phúc vùi mình trong giấc ngủ an bình; nơi kia có những người gào khóc thảm thiết trước sự biệt ly, chết chóc, nơi đây có những người hạnh phúc ôm chầm lấy nhau trong yêu thương tương ngộ…

Chiến tranh, thiên tai, tật bệnh, khủng bố, kỳ thị, đàn áp, cướp bóc, tù đày… khiến cho hàng triệu người khổ đau trên khắp các châu lục, không ngoại trừ một xứ sở nào, dù là nhà nước thịnh vượng tự do nhất. Người ta tìm cách thiết lập lại một trật tự nào đó trong sự rối tung, hỗn loạn của những hệ thống, chính sách chồng xéo, đan bện vào nhau, mà không nhận thức được rằng căn do của hỗn loạn chính là từ sự phát động của vô minh; và chính vô minh đã bày biện ra cảnh giới của mâu thuẫn, loạn động, thất thường, khổ đau. Vô minh còn, thống khổ còn.

khổ đau không biết khi nào và nơi đâu sẽ tận cùng; nhưng người hành đạo cứu khổ, như quáng nắng bên đường, như sương xuân trên cỏ, như bọt nước lăn phăn đầu ngọn sóng, như ráng chiều tím ngát trời tây phương, lặng lẽ bước đi trên dặm dài không dấu vết. Con đường bất tận trải theo thống khổ vô tận. Không ngừng nghỉ. Không mỏi mệt. Âm thầm đi mãi trong vô tận thời gian, vô hạn trú xứ…

Đêm trừ tịch đã qua. Nhìn ra cửa sổ vẫn thấy những trụ điện sừng sững vươn lên giữa trời sương. Bầy chim sẻ cất tiếng líu lô nơi cây bạch đàn xanh lá. Lòng nhẹ nhàng. khoan thai bước khỏi điện Phật khi quạ vừa lên.

Xem thêm :

Đôi dòng tưởng niệm

Đây đó mùa xuân

Lễ Kính

Hoặc xem tại : https://baihocungdungcuocsong.blogspot.com/